27e zondag door het jaar

Introïtus “In voluntate tua”: heeft een eenvoudig, wat ernstig karakter.
Het staat meer in de 1e modus dan in 4e modus zoals aangeduid, en beweegt zich binnen de sekstafstand: do – la.  De aanhef heeft maar drie noten:  re-mi-fa, en is te vergelijken met  introïtus “Resurrexi” van Pasen (196) die ook maar met drie noten aanvangt. Ook “Misericordia Domini” (222) en “Reminicere” (81) kennen dezelfde start. Wat verder, mer “posita” komt de noot sol er bij, en pas  het 2e vers met “et non est” start met de 5-klank:  re – la.  Eerbiedig ,bewonderend vangt de 3e zin aan: ‘Gij echter hebt alles gemaakt’ ,“tu enim” wordt wat meer versierd gezongen en eindigt met een lange dalende climacus, die bij “ambitu” zal herhaald worden. fecisti” herneemt het motief van “resistere”. Voor deze tekst zou je eerder een jubelzang verwachten: hulde aan de schepper van het heelal: maar neen, “coelum et terram” (met slechts 3 nootjes: re fa sol!) lijken meer een gewone vermelding te zijn.  Het is een eerder beschouwend stuk, dat al wat heeft van de herfstgedachte.
Toch feestelijk bewonderend klinkt de laatste zin, met het nadrukkelijk gezongen afsluitend woordje “tu” : - Gij zijt dit alles! -. 
De inleiding “In voluntate tua, Domine” wordt best zonder onderbreking gezongen.

Graduale “Domine, refugium” : ook de tekst  van dat gradualegezang kreeg de bekende melodie van de 2e modus (Requiemmis). Er dient dus niet veel naar gelijkenissen te worden gezocht tussen tekst en melodie, al kan die in “montes fierent” wel aan een mooi bergland doen denken. Vlug wordt over het woord “terra” gehaspeld, om “orbis” de volle cadens te geven. Die zou in de oude vatikaanse uitgave wel op “terra” gestaan hebben.

Alleluia ”In exitu” : - Toen Israël Egypte verliet, Jacobs’ huis uit een vreemd land. -  Het alleluia vraagt per uitzondering de verbinding met het eerste deel van de jubilus. Men zal zich hiervoor gebaseerd hebben op het laatste verswoord:“barbaro”, waar die verbinding ook voorhanden is. Dit deel wordt aangevuld herhaald en nogmaals een toon hoger hernomen. Het vers is vlot te zingen, een danklied om de vlucht uit Egypte!  Het start zoals het Alleluia, maakt “Israel” belangrijk met opstijgen en met pressus,  laat het kleine woordje “et” uitbundig zingen met een kwintsprong en hoogste noot sibé,
omdat “Aegypto” verlaten werd!  De 2e zin zet “domus” in met het 2e jubilusdeel,  maar “Jacob” die afsluit met mi, laat aanvoelen dat het hier nog niet eindigt!   “populo” besluit blij, met veel beweging en heel de herhaling van het Alleluia.

Offertorium “Vir erat” : is een gezang met beperkte toonomvang, vol medelijden met de beproefde man Job, “simplex ,rectus, ac timens Deum”, eenvoudig, rechtvaardig en godsvruchtig. Ingedeeld in een 5-tal zinnen, begint zin 1, 3 en 5 met eenzelfde motief. Zeer eenvoudig klinkt “simplex” en “rectus” eveneens, maar een toon hoger. Een andere wending neemt de volgende zin, waar Satan vernoemd wordt en “petiit” wat dreigend hoger weerklinkt. “tentaret” eindigt met een motief dat terugkeert in “Domino - filios - (vulne)ravit” . De zin die met “et data” begint: ‘de kracht van de Heer werd hem geschonken’ zingt rond de hogere noot re. De woorden “facultate” en “in carne” werden ook gelijk en eenvoudig benaderd. Heel weemoedig klinkt de laatste zin door de sterke nadruk die de pressus  legt op de woorden “carnem - quoque” en “dicere”.

Communio: “In salutare tuo” : zoals veel communio’s, is deze hier ook mooi beschrijvend.
Ze bestaat uit drie zinnen:  de 1e zin, “In salutari tuo”, “Heer, Gij zijt mijn heil”, is een rustige uiting van vertrouwen, gezongen met de lagere noten van de modus.  De 2e zin: “quando facies”, met syllabische woorden op slechts een paar noten, heeft iets van het kloppen aan de poort van bijstand en barmhartigheid.  De 3e zin: “iniqui persecuti”,  start met de psalmtoon van de 1e modus. Hier is sprake van angst en vertwijfeling, een bijna schreeuwen om hulp!  Het is een prachtig gezang in de hogere regio van de modus, dat met alle begrip en beleving van de tekst dient gezongen te worden!.
Een technisch détail:  bemerk hoe de drie zinnen allen op dezelfde manier eindigen: